Karlı Bir Hayvancılık İçin Sürü Yönetiminin Önemi


sürü yönetiminin temel ilkeleri


*Sütçü sığır işletmelerinin en önemli kazanç noktası sürü yönetimidir. Sürü yönetimi, işlerin bir düzen içerisinde sırasıyla ve eksiksiz bir şekilde yapılmasıdır. Sürü yönetimi bütünlük içerisinde düşünülmelidir. Sürü yönetiminde oluşabilecek veya ortaya çıkacak bir ihmal, bir eksiklik mutlaka işletmeye zarar olarak geri dönecektir.

*Sürü yönetimi ölçülebilir yararları birlikte getirir. Daha çok süt, daha çok buzağı, daha az hastalık, daha az antibiyotik kullanımı, dolayısıyla karlı bir işletme ancak uygun sürü yönetimi teknikleri ile mümkün hale gelir.

1. Süt Sığırcılığında Sürü Yönetiminin Temel İlkeleri

  • Kuru ve temiz,
  • İyi bir kayıt,
  • İyi gözlem,
  • İşlerin aynı sırayla ve aynı şekilde yapılması,
  • Açık büfe yemleme,
  • Artmayınca yetmez,
  • Soğuktan korkma sıcaktan kork.
İnşaat esnasında başlayan bir süreç olarak kabul edilen sürü yönetimi aşağıdaki uygulamaların bütünüdür.
  • Buzağı bakımı,
  • Uygun yemleme programları ve teknikleri,
  • Uygun aşılama programları,
  • Meme yangısıyla mücadele için yapılması gerekenler,
  • Doğru sağım tekniği,
  • Stresle mücadele için alınması gerekli olan önlemler,
  • İyi kızgınlık takibi ve lohusa takip programı.
*Bunların herhangi birinin daha az önemde olduğunu düşünmek sütü delik bir kovaya sağmak ile aynı sonuçları getirir.

*Sürü yönetimi ilkelerinin doğru uygulanması ölçülebilir kazançlar getirdiği gibi, uygulamadaki eksiklikler ise ölçülebilir zararlar getirir. Daha az buzağı, daha az süt geliri, daha çok hastalık, sürüde kısa süre kalan, 3 memeli, topal, döl tutmayan inekler, öksüren buzağılar,  çok yorulan ama başarılı olamayan çalışanlar ve mutsuz sürü sahibi. Bu sebeplerden dolayı, kazançlı, sağlıklı ortalama ömrü uzun bir süre dolayısıyla mutlu bir sürü sahibi olabilmenin yolu süre yönetim ilkelerine bağlı kalmaktan geçer.

2. Sürü Yönetiminin Temel Konuları

*Doğum ayrı bir bölmede olmalı, daha önce diğer ineklerden ayrılan inek, mümkün olduğunca geniş bir doğum bölmesine konulmalı, doğum esnasında müdahale etmek için acele edilmemelidir. Holstein ırkının çok süt vermesi gibi olumlu özelliğinin yanında güç doğum yapması gibi olumsuz bir özelliği vardır. Bu durumda bile, düvelerde güç doğum ortalaması %8 olup %92 oranında müdahalesiz doğum yapma ihtimali vardır. Holstein ineklerde ise güç doğum oranı sadece %3 olup, diğer bir deyişle müdahalesiz doğum yapma ihtimali %97'dir. Doğum esnasında inek veya düveye ıkınma, sancılama ve kendi kendine doğurma şansı verilmeli, ancak; gözlemek suretiyle gerektiğinde müdahale edilmelidir. Holstein, Simental ve Jersey Sığır Irkının Özellikleri )

*Doğum kanalının yeterince açılması ve gevşemesi beklenirse, müdahale olmadan inek kendi başına doğum yapabilecektir. Müdahale ile yaptırılan doğumun ardından Rahim iltihabı ile karşı karşıya kalınması muhtemeldir. Yine de müdahale etmek gerektiğinde temizlik kurallarına uyulmalı, eldiven giyilmelidir.

*Yeni doğan buzağının göbek kordonu temizlenip dezenfekte edilmelidir. Hemen antiserum uygulanmalıdır. En önemli konu buzağıya ağız sütünün içerilmesidir. Ağız sütü mümkün olan en kısa sürede en az 2 litre (fakat tercihen 4 litre) olmak üzere sabırlı davranarak içirilmeli, ağız sütünün içirilmesi işi ciddiyetle takip edilmelidir. Çünkü buzağının ilk 12 saat içinde en az 6 litre (tercihen 8 litre) ağız sütü alması gerekir. Buzağılara süt veya buzağı maması verilmesi su ihtiyacını azaltmaz. Önünde her zaman taze ve temiz su bulundurulmalıdır. Buzağıların ishalini önlemenin yolu biberon ve aynı zamanda barınaklarının kuru ve temiz olmasından geçer.


buzağı maması


*Buzağıların kaybına neden olan 2 önemli faktör vardır. Biri ishal değeri öksürüktür. Öksürük yani solunum yolu enfeksiyonu genellikle birinci ayı takiben görülür. Çoğunlukla sütten kesme programının yanlış uygulanması sonucunda zatürreden buzağıyı kaybedilir. Dolayısıyla sütten kesme programına uygun hareket edilmelidir.


buzağı ishali nasıl geçer


*Düveler masrafla elde edilmiş, sürünün geleceğini oluşturan hayvanlardır. Süt vermeye başlamaları için geciktirilmeden gebe kalmaları sağlanmalı, 14 aylıkken, 375 kilogram canlı ağırlığına ve 127 santim yüksekliği ulaştıklarında tohumlanmaları için hazır hale getirilmelidir. Böylece 23 aylık olduklarında doğum yaparak süt vermeye başlamaları mümkün hale gelir.

*Sürü yönetiminin diğer önemli noktaları kaliteli kaba yem, kaba yemin kesintisiz bir şekilde temini,  kaliteli selülozun değerini bilmek ve dengeli yem formülüdür. Bunun bütününe Yemleme Yönetimi adı verilebilir.

*Sığırların beslenmesi basit bir rasyon programı değildir. Yemleme yönetimi esasları göz ardı edilmemelidir. Yemin hazırlanması, dağıtılması,  hammaddelerin özellikle kaba yemin stoklanması, artan yemin kontrolü, verilen Yonca’nın biçim zamanı, slajin kuru maddesi, karışımdaki selülozun kalitesi ve ineğin sindirebileceği rasyon tamamen yemleme yönetimini oluşturan unsurlardır.

*İneklerin doğuma 2 ay kala en azından 45 gün kala kuruyan ayrılması lazım. Ancak doğuma 3 hafta kala geçiş dönemi yemlemesine geçmek tavsiye edilen önemli bir uygulamadır. Bu dönemde kesinlikle şişman inek istenilmez. Doğumu takiben şişman inekler bazı problemleri çıkartacaktır.


süt sığırcılığında sürü yönetimi


*Kızgınlık kontrolü son yıllarda daha çok önem kazanmıştır. İneklerin süt verimlerinin artması kızgınlık gösterme sürelerinin azalmasına ve kızgınlığın gösterişsiz olmasına yol açmıştır. Her işletmenin kızgınlık izleme programı olmalı ve eksiksiz bir şekilde uygulanmalıdır. Tohumlama konusunda geç kalmaktansa, biraz erken davranmak daha olumlu sonuçlar verecektir. Spermanın döl yolundaki ömrü yumurtanın ömründen daha uzundur.

*Stresi yönetmek sürü yönetiminin önemli bir parçasıdır ve stres hayvanın rahatını bozan her türlü etmendir. Stres hormonunun salgılanması ile birçok hormon baskı altına girer. Ani değişiklikler, nakliye, yer değiştirme, kötü havalandırma, rahatsız yatma yerleri, kötü zeminler, gürültü, insanların kötü muamelesi strese sebep olur. Stres daha az verim, daha çok hastalık demektir.

*Barınakların yapım aşamasından itibaren stres ile baş edecek şekilde düşünmek ve anlamak gerekir. İneklerin konforu için, doğal ve mekanik havalandırma, serinletme gibi önemli hususlar en başta düşünülmelidir.

*Kuru sağım ya da susuz olarak memeyi sağıma hazırlama tekniği Amerika'da iyice yerleşmiş bir uygulamadır. Kuru ve temiz ilkesine uygundur. Ön daldırma ve son daldırma ile birlikte uygulanan bu uygulanan yöntemi işletmenin sağım odasına Standart Uygulama olarak yazılı bir şekilde asılmalıdır. İşletmeden belli aralıklarla toplam bakteri ve somatik hücre sayımı yapılmalı, işletmenin durumu gözlenmeli, problem en başından alınacak önlemlerle, büyümeden çözülmelidir.

*Sürü yönetiminin en önemli parçası Koruyucu Hekimliktir. Tohumlamada doğru boğa seçimi, uygun barınak dizaynı, uygun yemleme programı ve aşılama programı koruyucu hekimliği oluşturur. Aşılama programı  eksiksiz bir şekilde uygulanmalıdır. Koruyucu hekimlik uygulamalar ile hastalıkları önlemek ucuz ve garantilidir. Hastalıkları tedavi etmeye çalışmak ise pahalı ve her zaman başarılı olunamayacak bir uygulamadır. Özellikle işletmede antibiyotik kullanımına ve bu antibiyotiklerin hangi hastalıklarda kullanıldığı konusuna dikkat edilirse bunların koruyucu hekimliğin ihmali ile başa gelen problemler olduğu görülecektir.

Sürü yönetiminin başarılı olarak sürdürülmesi ve sonuç olarak karlı bir işletmeye sahip olunması için:

  • Kaliteli kaba yemin, ( Süt Sığırcılığında Kaba Yemin Önemi )
  • Yemleme yönetiminin,
  • Koruyucu hekimliğin,
  • Loğusa takip programının,
  • Kızgınlık izleme programının,
  • Buzağı büyütme ve sütten kesme yöntemlerinin,
  • Doğru sağım tekniklerinin,
  • Kritik kontrol noktalarının öğrenilmesi, uygulanması ve bu konuda ciddi bir şekilde eğitim verilmesi şarttır. Mutlu sürü sahibi olmanın temeli süre yönetiminin eksiksiz bir şekilde uygulanmasını dayanmaktadır.

Yorum Gönderme

2 Yorumlar

  1. Karlı bir hayvancılık içim sürü yönetiminin hususlarını bilip uygulamak lazım .😊

    YanıtlayınSil
  2. Kesinlikle. Sürü yönetimi her şeyin temelini oluşturur.

    YanıtlayınSil